نوشته‌ها

پر تکرارترین اشتباهات آماری مقاله ها از نظر داوران مجلات

پر تکرارترین اشتباهات آماری مقاله ها از نظر داوران مجلات

مقالاتی که در آنها از آزمونهای آماری استفاده می‌شود، اشکالاتی در بخش تجزیه و تحلیل یافته‌ها و روش پژوهش به وجود می‌آید و به زعم بسیاری از پژوهشگران و داوران، حجم عظیمی از اصلاحات و ایرادات مقالات به این دو بخش مربوط می‌شود. انجام دقیق آزمون‌های آماری از آن جهت بسیار اهمیت دارد که نتایج پزوهش را شفاف می‌کنند. با این حال، حجم عظیمی از مقالات در این بخش دارای مشکلات اساسی هستند. داوران مجلات به نحوه انتخاب نمونه، انجام آزمونهای آماری و گزارش آنها بسیار حساس هستند و بسیاری از نویسندگان به دلایل وجود مشکلات در بخش روش پژوهش و تجزیه و تحلیل نتایج حتی مقالاتشان ریجکت شده است. متاسفانه همانطور که گفتیم وجود مشکلات آماری در مقالات بسیار رایج است و بر این اساس لیستی از پر تکرارترین اشتباهات آماری مقاله ها از نظر داوران مجلات را گردآوری کرده‌ایم. با وب سایت چاپ مقاله اوج دانش همراه باشید.

اگر قصد اخذ مشاوره در حیطه تحلیل آماری پژوهش خود دارید از این لینک ثبت سفارش کنید

پر تکرارترین اشتباهات آماری مقاله ها از نظر داوران مجلات

۱- وجود اشتباه در طرح تحقیق. برای مثال،رعایت تصادفی بودن یا نبودن انتخاب نمونه‌‌ها و جایگزینی آنها در پژوهش‌های آزمایشی؛ انتخاب گروه کنترل نامناسب و …).

۲- اشتباه در تحلیل داده‌ها. نمونه استفاده از آژمونهای اشتباه می‌تواند مثلاً انجام آزمون تی مستقل برای دو گروه وابسته باشد؛ یا گزارش ارزش p بدون آوردن تحلیل‌های آماری، و یا استفاده از رگرسیون خطی بدون بررسی پیش‌فرضهای این آزمون.

۳- اشتباه در ارایه داده‌ها. برای مثال، نوشتن خطای استاندارد به جای انحراف معیار در توصیف داده‌ها، استفاده از نمودارهای مختص متغیرهای اسمی (مانند پای چارت) برای توصف متغیرهای فاصله‌ای.

۴- وجود اشتباهات گسترده در تفسیر داده‌‌ها. بسیاری از پژوهشگران هرچند آزمون آماری را درست انجام داده‌اند اما تفسیری که از نتیجه این آزمون آماری انجام میدهند اشتباه است. این خطا در آزمون‌های آماری رایج‌تر از سه مورد دیگر است.

common-statistical-errors-in-medical-publications-1-638

اگر اشتباهات بخشی از توصیف تحلیل‌های آماری باشد، به سادگی قابل حل و فصل می‌باشد. با این حال، اگر اشتباهات در بخش تحلیل داده‌ها، تفسیر داده‌ها و بحث نتایج رخ داده باشد، مقاله به تغییرات گسترده‌ای نیاز خواهد داشت. در مقابل، اگر اشتباهات در بخش طرح پژوهش رخ داده باشد مقاله می‌بایست به صورت کلی بازنگری شود و معمولاً این ایراد زمانی رفع می‌گردد که کل پژوهش مجدداً انجام شود. بنابراین، وجود اشتباه در بخش طرح پژوهشی بسیار خطرناک است و احتمال زیاد کلیت پژوهش را زیر سوال می‌برد.

همانگونه که قبلاً گفتیم، اگرچه تحلیل‌های آماری ابزاری اصلی برای پژوهش هستند، اما استفاده درست یا نادرست از آنها چه عمدی یا سهوی، گسترده است. در حقیقت، روزبه‌روز مشخص می‌شود که عمده‌ترین دلیل ریجکت مقالات به خاطر تحلیل‌های آماری و تفاسیر و نحوه گزارش آنهاست. در عمل چه عواملی در شکل‌گیری اشتباهات آماری وجود دارند؟ در زیر به تشریح هریک از انها می‌پردازیم.

لازم به ذکر است عواملی که در زیر بیان می‌شوند با عوامل چهارگانه فوق‌الذکر در ارتباط هستند.

_ عدم شفافیت در نمایش داده‌ها.

مقاله نمایانگر روشهای آماری و تحلیل داده‌ها است. در این نمایش، مواردی وجود دارد که باعث می‌شود وضوح انتقال پیام دچار مشکل شود: بسیاری از مقالات، فرضیات پژوهش را به خوبی بیان نمی‌کنند. در یک مطالعه مقطعی که در آن از دانشجویان نظرسنجی شد، ۵۷ درصد  بیان نمودند که آزمونهای آماری دشوار و سخت هستند؛ ۵۲ درصد در تبیین ارزش p مشکل داشتند، ۳۶ درصد تعریف دقیقی از انحراف معیار ارایه ندادند، و ۵۰ درصد در تعیین حجم نمونه مشکل داشتند. چنین مواردی نشان میدهد که نه فقط طرز صحیح انجام آزمون آماری لازم است، بلکه باید تفسیر و ارایه دقیق و درست آنها نیز مهم است.

_ تصمیم‌گیری ضعیف قبل از جمع‌آوری اطلاعات.

تصمیم‌گیری درباره انجام آزمونهای آماری می‌بایست در اولیه‌ترین مراحل آزمایش صورت گیرد. برای مثال، زمانیکه تصمیم گیری برای تعداد نمونه صورت می‌گیرد باید تصمیم گرفته شود که از چه نوع آزمونی باید استفاده نمود. این تصمیم اهمیت کاربردی در  نتایج و برون‌دادهای پزوهش خواهد داشت. مثلاً در پژوهش همبستگی و رگرسیون، احتمالاً شما متغیرهای زیادی دارید. اگر حجم نمونه متناسب با تعداد متغیرها نباشد و آن را کم انتخاب نموده باشید یقیناً نتایج پزوهش‌ شما تحت تاثیر حجم نمونه کم دچار تحریف خواهد شد. تصمیم گیری همزمان تعداد نمونه و نوع آزمون آماری باعث می‌شود که نتایج پژوهش شما نمایانگر ارتباطاتی اشتباه و نادرست بین متغیرها نباشد.

_ سوگیری در انتخاب آزمونهای آماری و جمع‌آوری داده‌ها.

هنگام طراحی پژوهش، پژوهشگر باید توجه زیادی به مواردی چون گروه کنترل، تصادفی‌سازی، نحوه انجام پژوهش و سنجش‌ها و زمان انجام سنجش‌ها داشته باشد. با انتخاب یک نمونه آماری بزرگ، عملاً عامل تصادف باعث از بین رفتن سوگیری‌های احتمالی می‌شود. همچنین، محققان به انتخاب تصادفی نیز بسنده نمی‌کنند و در طرح‌های پژوهشی جایگزینی تصادفی را هم رعایت می‌کنند. بدان معنا که افراد مشارکت کننده در پژوهش اینکه در گروه آزمایش قرار گیرند یا گروه کنترل، به صورت تصادفی مشخص می‌گردد.

Summarize-a-Journal-Article-Step-18

چگونه یک مقاله علمی را خلاصه کنیم؟

خلاصه کردن یک مقاله علمی فرآیندی است که باهدف تمرکز دقیق بر نتایج یک مقاله است که در یک مجله علمی چاپ‌شده است. نتیجه خلاصه‌سازی یک مقاله علمی آن است که می‌تواند به خوانندگان یک توصیف دقیق از کلیت مقاله ارائه دهد و بینش بیشتری نسبت به نتایج آن ارائه کند. نگارش و خلاصه‌سازی مقاله علمی معمولاً جزوی از تکالیف دانشجویان در دانشگاه‌ها و پژوهشگران است. بسیاری از دانشجویان و پژوهشگران معمولاً در انجام تکلیف این‌چنینی اولاً سؤالی که به ذهنشان می‌رسد آن است که چگونه یک مقاله علمی را خلاصه کنیم؟ با اندکی تمرین و عنایت به نکات مهمی که اینجا ذکر می‌شود می‌توانید کار خلاصه‌سازی مقاله را انجام دهید. با وب‌سایت چاپ مقاله اوج دانش همراه باشید.

چگونه یک مقاله علمی را خلاصه کنیم؟

مرحله اول؛ چگونه یک مقاله علمی را خلاصه کنیم؟ مقاله را بخوانید.

۱- چکیده مقاله را بخوانید. چکیده پارگراف‌هایی کوتاه است که توسط نویسنده مقاله نوشته می‌شود و عموماً بین ۲۰۰ الی ۲۵۰۰ کلمه است. چکیده خلاصه کوتاهی از محتوای مقاله ارائه می‌کند که شامل مهم‌ترین بخش‌های یک مقاله هست (بیشتر بخوانید: چکیده مقاله را چگونه بنویسیم؟).

  • هدف چکیده آن است که به محقق اجازه می‌دهد مقاله را  سریع بررسی کند تا ببیند آیا مقاله در حیطه موردپژوهش وی است یا خیر.
  • مدنظر قرار دهید که چکیده مقاله با خلاصه مقاله دو مقوله متفاوت از هم هستند. بنابراین، خلاصه مقاله‌ای که شبیه چکیده باشد، قطعاً خلاصه ضعیفی است. چکیده بسیار فشرده است و نمی‌تواند جزییاتی کامل از یک مقاله را به شکلی که در خلاصه می‌آید ارائه دهد.

aid1405254-v4-728px-Summarize-a-Journal-Article-Step-11-Version-3

۲- فهم زمینه پژوهش. اطمینان حاصل کنید که موضوع موردبحث مقاله یا عنوان مقاله را متوجه شده‌اید و اینکه منظور و هدف پژوهش چیست؟ با کسب چنین اطمینانی، شما خواهید توانست مطالب و داده‌ها و تحلیل‌های مهم را از داخل مقاله جدا کنید و در خلاصه خود بیاورید.

۳- به بخش نتیجه‌گیری (Conclusion) مقاله بروید. به سراغ بخش نتیجه‌گیری مقاله بروید تا بفهمید کجا مقاله به اتمام می‌رسد. این کار به شما کمک خواهد کرد تا درباره موضوع مقاله بیشتر بدانید و بفهمید که درنهایت بحث‌ها و نتیجه‌گیری‌های مقاله به کدام سو نیل می‌کند. اگر شما در آغاز بخش نتیجه‌گیری را مطالعه کنید، به‌سادگی اطلاعات مندرج در مقاله را خواهید فهمید.

  • شما بعد از خواندن بخش نتیجه‌گیری نیاز خواهید داشت تا به عقب برگردید و سایر بخش‌های مقاله را بخوانید؛ اگر هدفتان صرفاً خلاصه کردن یک مقاله نیست و برای هدف پژوهشی نیاز دارید از مقاله حاضر استفاده کنید، درصورتی‌که محتوای بخش نتیجه‌گیری مقاله برای شما کاربردی نبود، دیگر نیازی نیست تا سایر بخش‌های مقاله را بخوانید. اما اگر تکلیف است که شما یک مقاله معین را خلاصه کنید، باید برگردید و مقاله را بخوانید.

۴- مسئله یا سؤال اصلی مقاله را تعیین کنید. برای اجتناب از اینکه کل بخش‌های مقاله را دو بار بخوانید تا ایده اصلی مقاله را پیدا کنید، سعی کنید همان بار اول سؤال و ایده اصلی مقاله را معین نمایید.  همین‌که در حال مطالعه هستید سعی کنید نت‌برداری کنید و بخش‌های مهم را علامت بگذارید.

  • توجه زیادی به پاراگراف اول و دوم مقاله داشته باشید. این بخش‌ها درواقع بخشی است که مؤلف هدف اصلی خود را در مورد انجام پژوهش بیان خواهد نمود. سعی کنید در همین بخش ایده اصلی مقاله را دریابید. به دنبال کلماتی مانند فرضیه‌ها (hypothesis)، نتایج (results)، معمولاً (typically)، عموماً (generally) باشید؛ زیرا این کلمات در هرجمله‌ای در این پاراگراف‌ها باشند درباره ایده اصلی مقاله به شما اطلاعاتی خواهند داد.
  • زیر ایده اصلی مقاله خط بکشید یا های لایت کنید. به این ایده اصلی تمرکز کنید تا بتوانید مابقی بخش‌‌های مقاله را از همین طریق با یکدیگر مرتبط سازید.
  • در مقالات علوم انسانی، گاهاً تعیین ایده اصلی مقاله سخت و دشوار است زیرا در این علوم ایده اصلی معمولاً حول محور مفاهیمی پیچیده و انتزاعی است. اگر در درک ایده اصلی مقاله عاجز ماندید، سعی کنید آن ایده را برای خود و با درک و اطلاعات و زبان خود بازگو کنید تا اندک‌اندک متوجه هدف اصلی مقاله شوید.

aid1405254-v4-728px-Summarize-a-Journal-Article-Step-12-Version-2

۵- در بخش‌های مختلف مقاله صرفاً به دنبال ایده اصلی باشید. به خواندن بخش‌های مختلف مقاله ادامه دهید و قسمت‌های مهم هریک از بخش‌های مقاله را که با ایده اصلی مقاله ارتباط دارند علامت‌گذاری کنید. روی مفاهیم اصلی مقاله متمرکز شوید، سعی کنید آن‌ها را با ایده اصلی مقاله که توسط مؤلف در قسمت آغازین مقاله مطرح‌شده ارتباط دهید.

  • نگارش مقاله به این صورت است که بخش‌های مهم آن (برای نمونه مقدمه، مواد و روش‌ها، نتایج، بحث و نتیجه‌گیری) معمولاً به‌صورت برجسته و با فونتی درشت‌تر نوشته می‌شود. در هریک از این بخش‌ها نگارنده فرآیند انجام پژوهش را روایت می‌کند و مراحل انجام آن را برمی‌شمرد.
  • مقالات علمی معمولاً نگارشی خشک و صرفاً علمی دارند. نیاز نیست که مقاله را کلمه به کلمه بخوانید، همین‌که شما مقصود اصلی مقاله (ایده اصلی) را دریافتید، می‌توانید صرفاً در هریک از بخش‌های اصلی به دنبال شواهدی دال بر این ایده اصلی باشید.

۶- در حین خواندن نت‌برداری کنید. مهم‌ترین و کلیدی‌ترین مسئله در خواندن مقاله علمی آن است که شما در طول خواندن مقاله قسمت‌های مهم را علامت‌گذاری کنید. می‌توانید حتی از آن‌ها نت‌برداری هم بکنید. همان‌طور که گفتیم بخش‌های اصلی مقاله مقدمه، روش‌شناسی، نتایج، و بحث و نتیجه‌گیری هستند. در مطالعه هرکدام از این بخش‌ها سعی کنید نت‌برداری دقیق را انجام دهید.

مرحله دوم؛ چگونه یک مقاله علمی را خلاصه کنیم؟ برنامه‌ریزی برای نگارش خلاصه مقاله

۱- توصیف کوتاهی از مقاله را بنویسید. به‌صورت گذرا، فرآیند انجام پژوهش را بنویسید و در این فرآیند فهرستی از مراحل شامل توصیف نتایج، توصیف روش مورداستفاده، و طرح تحقیق مورد مطالب را بنویسید. نیازی نیست که در این مرحله خیلی به جزییات بروید.

۲- تصمیم بگیرید که کدام جنبه از مقاله بیشترین اهمیت را دارد. در اینجا می‌توانید به مهم‌ترین بخش‌های مقاله (که در قسمت بالا گفته شد) بپردازید و یا ایده‌های اصلی مقاله را مدنظر قرار دهید. می‌توانید نوشته خود را مانند چهارچوب مقاله در بخش‌های اصلی (مقدمه، روش‌شناسی و…) بیاورید با این تفاوت که به‌قدر کافی هر بخش را ساده بنویسید. هر چیزی که برای حمایت از ایده اصلی نویسنده لازم و مهم است می‌بایست در خلاصه اشاره شود.

  • بسته به پژوهش، شاید شما بخواهید توصیفی از تئوری زیربنایی پژوهش ارائه دهید یا به فرضیات پژوهش اشاره کنید. در نگارش علمی، این مسئله مهم است که شما فرضیات پژوهش را به‌صورت واضح و شفاف بیان کنید و در پی آن روش‌های مورداستفاده برای انجام پروژه مطرح نمایید. تمامی تحلیل‌های آماری را خلاصه نمایید و به‌صورت خلاصه‌وار تفسیری از تحلیل‌ها را در خلاصه خود بگنجانید.
  • در مقالات علوم انسانی، معمولاً بهتر است مفروضه‌های بنیادی و مکاتب و دیدگاه‌هایی که مؤلف در نگارش مقاله از آن‌ها بهره جسته را خلاصه کرده و مطرح کنید برخی از نمونه‌ها و ایده‌هایی که مؤلف از این مکاتب دریافت نموده را ارائه کنید.

aid1405254-v4-728px-Summarize-a-Journal-Article-Step-13-Version-2

۳- در خلاصه مقاله، لغات و اصطلاحات کلیدی را معین کنید. اطمینان حاصل کنید که تمامی کلیدواژه‌های استفاده‌شده در مقاله، در خلاصه شما منعکس داده شده‌اند. بسیار مهم است که خلاصه شما طوری باشد که علی‌رغم متن پیچیده مقاله، خوانندگان با خواندن خلاصه شما درک سریع‌تری نسبت به خواندن مقاله اصلی دریافت کنند.

  • هر لغت و اصطلاح کلیدی که مؤلف در مقاله نوشته باشد می‌بایست در خلاصه شما موجود باشد و توضیح و بحث مختصری نیز برای آن آورده شود.

۴- خلاصه را کوتاه بنویسید. هدف از خلاصه‌نویسی آن است که فشرده‌تر از مقاله باشد اما حاوی مهم‌ترین نکات آن نیز باشد تا درک و استفاده آن برای دیگران یا خودتان ساده‌تر شود.

  • به‌حساب سرانگشتی، خلاصه شما نباید بیشتر از ۵۰۰ تا ۱۰۰۰ کلمه باشد. شما می‌توانید خلاصه‌تان را در چند پاراگرف و در قالب یا چهارچوب تقسیم‌بندی‌‎های اصلی مقاله بنویسید (مقدمه، روش و…).

مرحله سوم؛ چگونه یک مقاله علمی را خلاصه کنیم؟ نوشتن خلاصه مقاله

۱- از ضمایر شخصی استفاده نکنید. ضمایری مانند من، شما، ما، نظر ما، نظر شما، نظر من.

۲- تن نوشتاری مقاله را عینی نگه‌دارید. فراموش نکنید؛ شما قصد نقد مقاله را ندارید، شما فقط خلاصه‌ای جامع و کاربردی از مقاله ارائه خواهید داد.

۳- با تعریف مسئله اصلی پژوهش شروع کنید. همان‌گونه که گفتیم در سطور ابتدایی مقاله، پژوهشگر درباره ایده اصلی خود صحبت می‌کند. دقیقاً این همان‌جایی است که خلاصه شما می‌بایست از آن شروع شود. با کلمات خود، ایده اصلی مقاله را که نویسنده امیدوار است تا آن را به‌خوبی بررسی کند روشن سازید.

در مقالات علمی، مقدمه‌ای وجود دارد که در آن پژوهشگر پیش‌زمینه بررسی خود را مطرح می‌سازد. عمده حجم این بخش چیزی نیست که شما بخواهید آن را خلاصه کنید. همان‌طور که گفتیم به دو پاراگراف اول نگاه کنید و ایده اصلی را پیداکرده و با کلمات خود بنویسد. خلاصه شما می‌تواند بعد از طرح ایده اصلی مقاله با ذکر سؤال یا سؤالات پژوهش، روش‌های سنجش که برای ذکر ادامه خلاصه مهم هستند پیگیری شود.

۴- به متدولوژی استفاده‌شده در مقاله اشاره کنید. این بخش در مقاله به ابزارهای اندازه‌گیری، نمونه‌گیری و روش‌های انجام پژوهش می‌پردازد. به‌عبارت‌دیگر، شما می‌بایست خلاصه کنید که مؤلف یا پژوهشگران مقاله چگونه و بعد از طی چه مراحلی به نتایج دست‌یافته‌اند.

  •  اینکه شما بخواهید در خلاصه روش‌های سنجش را به‌صورت ریز به ریز مطرح کنید نیازی نیست. اینکه شما مطرح کنید نویسندگان مقاله چگونه ایده اصلی را موردسنجش قراردادند کافی است و ذکر اطلاعات دیگر الزامی نیست. در خلاصه مقاله، صرفاً دیتای تحلیل‌شده و آنالیز شده ارائه می‌شود و ذکر داده‌های پردازش نشده یا خام جایز نیست.

aid1405254-v4-728px-Summarize-a-Journal-Article-Step-14-Version-2

۵- نتایج را توصیف کنید. یکی از مهم‌ترین بخش‌های مقاله ذکر نتایج آن است. آیا نتایج نشان می‌دهد محقق در آنچه تمایل به یافتن آن داشت موفق بوده است محقق چه نتیجه‌ای از انجام این پژوهش کسب نموده است؟ این پژوهش چه کاربردهایی می‌تواند داشته باشد؟

به یاد داشته باشید که خلاصه شما می‌بایست شامل این مفاهیم باشد: سؤال پژوهش، نتایج و نتیجه‌گیری، و اینکه این نتایج چه گونه حاصل شده‌اند. این مفاهیم و بخش‌ها جزی اساسی و اصلی خلاصه مقاله هستند.

۶- مراقب باشید نتیجه‌گیری خود را از مقاله ننویسید. خلاصه یک مقاله نباید ویراستاری شود یا اینکه تفاسیر شخصی خلاصه کننده مقاله به آن اضافه شود. عموماً منظور این است که شما می‌خواهید نکته نظرات نویسنده مقاله را خلاصه کنید نه نقطه نظرات خودتان را.

۷- از نقل‌قول مستقیم از مقاله بپرهیزید. می‌توانید متن مقاله را پارافرایز کنید و با تأکید بر ایده اصلی مقاله سعی کنید با کلمات و جملات خودمحور اصلی مقاله را به نحو احسنت در خلاصه خود انعکاس دهید.

۸- برای نگارش خلاصه مقاله افعال جملات را در زمان حال به کار ببرید. همیشه از زمان حال برای نگارش متن خلاصه مقاله استفاده کنید. 

۹- خلاصه را بازبینی کنید. بهترین نسخه خلاصه مقاله بعد از اعمال بازبینی‌های نهایی اتفاق می‌افتد. به عقب برگردید و بررسی کنید که آیا ایده اصلی مقاله در خلاصه شما به‌صورت شفاف و دقیق انعکاس یافته است یا خیر.

از این لینک می‌توانید یک نمونه از خلاصه مقاله را دانلود و مشاهده کنید.

 

نگارش قسمت نتایج مقاله

بخش نهم: نگارش قسمت نتایج مقاله

در بخش یافته‌ها، نتایجی که شما در پژوهش خود به دست آوره‌اید ذکر می‌شود. مهمترين هدف اين بخش گزارش يافته‌هاي مقاله است. اگر از روش پيچيده‌اي براي تجزيه و تحليل داده‌ها استفاده شده است، بايد در اولين پاراگراف توضيح كوتاهي درباره نكات تئوري اين روش ارائه داده شود وتشريح شود چه روش آماري را به كار رفته و علت استفاده از آن چه بوده است. اگر از روش آماري استفاده شده باشد  كه در دسترس عموم قرار ندارد، براي خوانندگان توضيح داده شود از كجا مي‌توانند آن را به دست آورند و چگونه مي‌توانند اطلاعات درباره آن كسب نمايند. سپس نشان داده شود كه داده‌های موجود فرض‌هاي زيربنايي استفاده از آزمون مورد نظر را دارا است (به عنوان مثال شرط همگني واريانس‌ها يا نرمال بودن). هر نوع تغيير و تحولي كه در داده‌ها اعمال شده باشد، باید گزارش داده شود. پس از ارائه اين اطلاعات مقدماتي، نتايج گزارش داده می شود. داده‌هاي به دست آمده از كاربرد روش‌هاي آمار استنباطي و توصيفي در پژوهش همراه با مقدار P نوشته می‌شود.

نکات اساسی در نگارش قسمت نتایج مقاله

۱- آوردن یافته‌ها در دو قسمت توصیفی و استنباطی.

۲- قبل از ارائه جداول، ویژگی‌های جمعیت شناختی آزمودنی‌ها در یک پاراگراف ارائه شود.

۳- اجتناب از هر گونه تفسیر و بحث در این قسمت و اکتفا نمودن به ارائه یافته‌ها و نتایج.

۴- خلاصه‌بندی نتایج در قالب جداول و اشکال.

۵- شماره گذاری و درج عناوین برای جداول ارائه شده در بالای آن

نگارش قسمت نتایج مقاله

۶- شماره گذاری و درج عناوین برای شکل‌ها در زیر آن.

نگارش قسمت نتایج مقاله

۷- خلاصه وار بودن محتویات جداول.

۸- اجتناب از تکرار داده‌های آورده شده در جدول.

۹- اجتناب از آوردن داده‌های خام، مگر در مواردی که روش تحقیق از نوع تک آزمودنی باشد.

۱۰- نداشتن سوگیری در ارائه نتایج و ارائه کل نتایج، نه فقط نتایج تایید شده.

۱۱- ارائه نتایج آماری با ذکر دلایل تایید یا رد آن‌ها.

۱۲- اگر ضرورتي بر عنوان بندي اين بخش احساس مي‌شود، متغيرهاي وابسته بايد سر عنوان‌ها را تشكيل دهند و فرضیات.

۱۳- كلمات اختصاري و نمادهاي استاندارد را براي ارائه نتايج به كار ببريد.

۱۴- هيچ‌گاه جمله را با عدد شروع نكنيد.